Magdalena Nehring-Gugulska
Powodzenie w laktacji nie zależy tylko od umiejętności ssania opisanej w rozdziale 6. Matki, które nawet opanują technikę karmienia, a nie postępują prawidłowo w laktacji, szybko kończą karmienie naturalne. Laktacja, która została wzbudzona hormonalnie, musi ustabilizować się na poziomie odpowiednim do potrzeb dziecka, a następnie zostać utrzymana poprzez właściwe postępowanie.
Najczęstszymi błędami popełnianymi przez matki na wczesnym etapie laktacji są:
❌zbyt rzadkie karmienie w ciągu doby,
❌zastępowanie karmień wodą, herbatką, smoczkiem uspokajaczem itp.
Na etapie późniejszym obserwuje się:
❌zbędne dokarmianie mlekiem modyfikowanym,
❌zbyt wczesne wprowadzanie żywności uzupełniającej,
Te i inne błędy powodują skrócenie okresu wyłącznego karmienia mlekiem matki oraz prowadzą do niewystarczającej podaży mleka i szybszego przejścia na karmienie sztuczne. Dlatego matki powinny uzyskiwać spójne informacje oparte na uniwersalnych wytycznych opracowanych przez autorytety w danej dziedzinie. Oto one:
Pierwsze około 6 miesięcy życia – wyłącznie mlekiem matki (bez dopajania, dokarmiania czym innym niż matczyny pokarm, dopuszcza się podawanie witamin, leków)*
* Tak zalecają zgodnie: Światowa Organizacja Zdrowia (WHO, Globalna strategia żywienia niemowląt i małych dzieci, 2002), Amerykańska Akademia Pediatrii – Sekcja ds. Karmienia Piersią 2012, stanowisko Komitetu ds. Żywienia ESPGHAN dotyczące karmienia piersią z 2009, standardy i dyrektywy opracowane dla Unii Europejskiej, w tym dyrektywa unijna 2006/141/WE z dnia 22 grudnia 2006 w sprawie początkowego żywienia niemowląt i preparatów do dalszego żywienia niemowląt (Art. 13, 15). Zalecenia polskiego Ministerstwa Zdrowia (2013). Zalecenia Polskiego Konsultanta Krajowego ds. Pediatrii i zespołu ekspertów (2014) rekomendują wyłączne karmienie piersią w okresie pierwszych 4 miesięcy. ESPGHAN konkluduje, że częściowe karmienie piersią, jak i karmienie przez krótszy czas jest również korzystne. Tyle zalecenia, ale jak to zrobić???
Stabilizacja laktacji
Jak postępować w pierwszych 4 tygodniach laktacji?
✅Rozpocząć karmienie piersią w pierwszych 2 godzinach po urodzeniu dziecka stosując prawidłową technikę karmienia
✅Karmić często, 8 – 12 razy w ciągu doby, według potrzeb (gdy dziecko jest głodne i gdy piersi matki są przepełnione).
✅Karmić również w nocy! Przerwa nie powinna przekraczać 4 godzin.
✅Rytm karmień w I dobie jest rzadszy, ponieważ do 20 godzin od urodzenia noworodek wykazuje obniżoną aktywność. Zazwyczaj dziecko zaczyna realizować wyżej opisany rytm od II doby.
✅Dbać o to, aby dziecko było aktywne przy piersi (chłodniej ubierać, pobudzać, głaskać pod bródką, lekko uciskać pierś (kompresja), zmieniać pierś)
✅Karmić tak długo, jak dziecko tego potrzebuje i jest przy piersi aktywne, przynajmniej 10 minut z jednej piersi. Noworodek średnio potrzebuje 20 minut.
✅Po zakończeniu karmienia jedną piersią proponować dziecku drugą. Następne karmienie rozpoczynać od tej drugiej piersi.
✅Odciąganie niewielkiej ilości pokarmu stosować tylko w celu zmiękczenia napiętej otoczki lub dla odczucia ulgi pomiędzy karmieniami
✅Nie dopajać dziecka herbatkami czy glukozą, bo pokarm zawiera odpowiednią ilość wody nawet, gdy jest bardzo gorąco.
✅Nie stosować smoczków do uspokajania, bo obniża się częstość ssania piersi.
✅Dokarmianie tylko w wyjątkowych sytuacjach rzeczywistego niedoboru pokarmu, dobrać ilość i metodę dokarmiania, wycofać się jak najszybciej to możliwe.

Jak postępować do końca 6 miesiąca laktacji?
✅Karmić wyłącznie mlekiem matki.
✅Karmić wg potrzeb dziecka i matki, około 8 razy na dobę.
✅Karmić w nocy (przynajmniej raz)
✅W każdej sytuacji budzącej niepokój o ilość pokarmu ocenić wskaźniki skutecznego karmienia.
✅Bez szkody dla zdrowia, a zwłaszcza jeśli są wskazania ku temu można dopuszczać do nieodżywczego smakowania wartościowych potraw w 5-tym miesiącu, jeśli dziecko wykazuje zainteresowanie i dojrzałość – wyciąga rączkę, podnosi drobinę do ust, próbuje zjeść.
✅O wcześniejszym (5,6 mc) wprowadzeniu posiłków uzupełniających może zdecydować tylko lekarz w sytuacji niedostatecznego przyboru masy dziecka.
✅W sytuacji rzeczywistych czasowych przeciwwskazań do karmienia piersią/mlekiem matki – utrzymać laktację poprzez odciąganie pokarmu.
Pamiętaj!
Karmienie piersią należy utrzymać nawet, jeśli matka lub dziecko zachorują. W tych okolicznościach odżywcze i ochronne właściwości pokarmu są szczególnie istotne.
| Wiek | Procent |
|---|---|
| 0 – 6 mc | 100% |
| 7 – 8 mc | 70% |
| 9 – 11 mc | 55% |
| 12 – 23 mc | 40% |
Technika pobierania siary
Technika pobierania siary
Jak prawidłowo karmić dziecko